Aallaqqaasiut
Kisitsisitigut
paasissutissani matumani Namminersorlutik Oqartussani aamma kommunini
atorfillit, pisortat akissarsialeriviannit AKISSARSIAT-nit akissarsisartut, akissarsiaat
takutinneqarput. Ukiup ilivitsup ingerlanerani agguaqatigiissillugu qaammammut
akissarsiat kisinneqarput. Akunnerit suliffiusimasut katinneri akunnernut
suliffiusussatut aalajangersakkanut agguarlugit ukiumut naatsorsuutit
kisinneqarput.
Pisortaqarfinni
akissarsiat
Pisortaqarfinni
ukiumut naatsorsukkat amerlanerpaat, katillugit 5.701-inik amerlassusillit,
SIK-mi akissarsianut isumaqatigiissutit malillugit atorfeqarput. AK-mi
akissarsianut isumaqatigiissutit, atorfilinnut isumaqatigiissutinik kiisali
IMAK-imi ilinniartitsisunut isumaqatigiissummik imalik, ukiumut naatsorsuutaat
aamma 1.000-niit amerlanerupput.
Tabel 1. Ukiumut naatsorsuutit, 2025
|
Sulisut peqatigiiffiat |
Qaammammusiallit |
Akunnermusiallit |
Katillugit |
|
SIK |
2.162 |
3.539 |
5.701 |
|
AK |
1.175 |
14 |
1.189 |
|
IMAK ................... |
1.103 |
59 |
1.162 |
|
PPK .................... |
676 |
16 |
692 |
|
NPK .................... |
498 |
53 |
551 |
|
AC |
464 |
- |
464 |
|
ASG .................... |
371 |
- |
371 |
|
DJØF ................... |
191 |
- |
191 |
|
Allat .................... |
324 |
33 |
357 |
Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ofnol1
Sulisut
peqatigiiffianni SIK-mi akissarsianut isumaqatigiissutit qaammamusialinnut
aamma akunnermusialinnut isumaqatigiissutinik imaqarput. Sulisut
peqatigiiffiini allani ikittuinnaat akunnermusialinnik imaqarput.
Kisitsisaataasivimmi
tabelinik ukiumut naatsorsuutinik imaqartunik agguaqatigiissillugulu qaammammut
akissarsianik akissarsiat imarisaannut agguataarsimasunik, tapit ilanngunnagit
qaammammusianut tapinullu assigiinngisitaartunut agguarsimasunik, aallertoqarsinnaavoq.
Taamatuttaaq tabelit sulisut peqatigiiffiinut aamma suliaqarfinnut
agguataarneqarsinnaapput. Assersuutigalugu sulisunut peqatigiiffik SIK
toqqarneqarsinnaavoq, tassanilu Niuernermi aamma allaffimmi sulisut
suliaqarfiat toqqarneqarsinnaalluni. Sulisut peqatigiiffiini ataasiakkaani
suliaqarfiit suuneri tabel 5-imi takuneqarsinnaapput.
Ataani
takutinneqarput aaneqarsinnaasut ilaat, suiaassutsit akornanni nikingassutsit
tunngavigalugit aaneqarsimasut.
Tabel 2. Qaammammusialinnut agguaqatigiissillugu akissarsiat, 2025
|
Sulisut peqatigiiffiat |
Angutit |
Arnat |
Katillugit |
|
NPK ......................................... |
41.867 |
36.744 |
37.131 |
|
DJØF ........................................ |
48.454 |
44.358 |
46.170 |
|
IMAK ........................................ |
41.159 |
38.535 |
39.071 |
|
Nakorsat ..................................... |
63.016 |
59.679 |
61.049 |
|
ASG ......................................... |
88.243 |
84.085 |
85.766 |
|
AK |
35.404 |
34.188 |
34.547 |
|
PPK ......................................... |
44.125 |
42.905 |
42.994 |
|
AC |
44.394 |
43.495 |
43.868 |
Nalunaarut: SIK-mut tunngasut tabel 4-imi takukkit.
Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ofnol1
Sulisut
peqatigiiffianni NPK-mi (perorsaasutut sulisut) suiaassutsit akornanni
akissarsiat nikingassutaat annerpaavoq, 2025-mi akissarsiat nikingassutaat 5.123
kr.-nik annertussuseqarluni. Tabel 3-mi takutinneqarput NPK-mi akissarsiat
imarisaasa agguataarneri assigiinngitsut.
Tabel 3. NPK-mi akissarsiat imarisaat, 2025
|
Akissarsiat agguataarnerisa imarisaat |
Angutit |
Arnat |
Katillugit |
|
Ukiumut ............................................ |
38 |
461 |
498 |
|
Akissarsiat, tapit ilanngunnagit .......................... |
29.395 |
30.088 |
30.035 |
|
Qaangiuttoorneq ..................................... |
3.018 |
978 |
1.132 |
|
Tapit tamakkerlugit .................................... |
9.455 |
5.678 |
5.963 |
|
Akissarsiat katillugit ................................... |
41.867 |
36.744 |
37.131 |
|
Tapit allat ........................................... |
3.820 |
3.358 |
3.393 |
|
Suliamut/Atorfimmut tapi ............................... |
769 |
305 |
340 |
|
Tapit nalinginnaasut ................................... |
40 |
187 |
175 |
|
Piginnaasanut tapit ................................... |
303 |
249 |
253 |
|
Angalaqataanermi tapit ................................ |
506 |
178 |
202 |
|
Sumiiffimmi tapit ...................................... |
- |
4 |
4 |
|
Suliffiup avataani suliaqarnermi tapi ...................... |
2.107 |
592 |
706 |
|
Pigaartunut tapi ...................................... |
1.911 |
808 |
891 |
Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ofnol3
Sulisut
peqatigiiffianni NPK-mi akissarsianut isumaqatigiissut malillugu atorfilinni,
akissarsiat agguataarsimanerisa imarisaat malillugit, angutit amerlanerullutik
qaangiuttoornernik, suliffiup avataani suliaqarnermi tapimik aamma pigaartunut
tapimik annerusunik akissarsiaqarput, arnalli tapit ilanngunnagit akissarsiaat
qaffasinnerupput. Malugiuk NPK-mi akissarsianut isumaqatigiissut malillugu
atorfilinni angutit arnanit ikinnerungaatsiarmata.
NPK-mi
tapit ilanngunnagit akissarsiani qanoq sivisutigisumik atorfeqarsimaneq
apeqqutaavoq, suliffeqarfiulli suunera, ilinniagaq aamma atorfimmi aqutsisutut
akisussaaffeqarneq aamma tassani sunniuteqarsinnaapput.
Tabel 4. SIK-mi akissarsiat imarisaat, 2025
|
|
Ukiumut |
Akissarsiat,
tapit ilanngunnagit |
Qaangiut-toorneq |
Tapit
tamakkerlugit |
Akissarsiat
katillugit |
|
|
Qaammamusiallit |
||||
|
Katillugit |
2.162 |
22.510 |
613 |
1.815 |
24.905 |
|
Angutit |
443 |
22.094 |
1.552 |
3.176 |
26.484 |
|
Arnat |
1.719 |
22.617 |
421 |
1.464 |
24.498 |
|
|
Akunnermusiallit |
||||
|
Katillugit |
3.540 |
16.481 |
516 |
1.671 |
18.661 |
|
Angutit |
1.315 |
16.474 |
673 |
2.268 |
19.397 |
|
Arnat |
2.225 |
16.485 |
425 |
1.318 |
18.226 |
Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ofnol3
SIK
ilinniagaqarsimanngitsunut ilinniarsimasunullu akissarsianut
isumaqatigiissutinik siammasissunik imaqarpoq. SIK-li tamaat ataatsimut
isigissagaanni, akissarsianut isumaqatigiissutinut ataasiakkaanut agguarnagu,
angutit arnaniit agguaqatigiissillugu isertitaat qaffasinnerupput.
Qaammammusialinni tapit ilanngunnagit arnat akissarsiaat angutinit
qaffasinnerupput, angutilli akissarsiaat tamakkiisut qaangiuttoornernik
tapinillu peqquteqartunik qaffasinnerullutik. Akunnermusiallit akornanni
angutit akissarsiaat aamma qaffasinnerupput, tapit annertunerunerannik
pingaartumik peqquteqartumik.